"Thiên văn học rất gần gũi với đời sống của chúng ta. Mỗi con người, ngay từ thuở ấu thơ đã tò mò tìm hiểu về Vũ trụ xung quanh mình: Quan sát Mặt trời, Mặt trăng và các vì sao, các hiện tượng tự nhiên như nhật thực, nguyệt thực… Vũ trụ rộng mênh mông, tới mức khoảng cách giữa các điểm của nó phải được đo bằng đơn vị là năm ánh sáng. Như ta biết, tốc độ truyền ánh sáng là 300.000 kilomet/giây. Thời gian một năm là vào khoảng 31 triệu rưỡi giây. Do vậy, khoảng cách một năm ánh sáng là chừng ngót 9.461 tỷ kilomet, dài gấp hơn 63 nghìn lần khoảng cách từ Trái đất đến Mặt trời và gấp gần 25 triệu lần khoảng cách từ Trái đất đến Mặt trăng! Tác giả của cuốn sách giới thiệu ở đây đã...

"Thiên văn học rất gần gũi với đời sống của chúng ta. Mỗi con người, ngay từ thuở ấu thơ đã tò mò tìm hiểu về Vũ trụ xung quanh mình: Quan sát Mặt trời, Mặt trăng và các vì sao, các hiện tượng tự nhiên như nhật thực, nguyệt thực… Vũ trụ rộng mênh mông, tới mức khoảng cách giữa các điểm của nó phải được đo bằng đơn vị là năm ánh sáng. Như ta biết, tốc độ truyền ánh sáng là 300.000 kilomet/giây. Thời gian một năm là vào khoảng 31 triệu rưỡi giây. Do vậy, khoảng cách một năm ánh sáng là chừng ngót 9.461 tỷ kilomet, dài gấp hơn 63 nghìn lần khoảng cách từ Trái đất đến Mặt trời và gấp gần 25 triệu lần khoảng cách từ Trái đất đến Mặt trăng! Tác giả của cuốn sách giới thiệu ở đây đã từng tham gia nghiên cứu một vụ nổ trong chòm sao Thiên Nga (Cygnus) ở cách xa Trái đất của ta tới 30.000 năm ánh sáng...

Trong cuốn sách này, Vũ trụ bao la hàm chứa biết bao điều bí ẩn kỳ thú đã được trình bày một cách dễ hiểu, hấp dẫn qua ngòi bút tài hoa của nhà thiên văn học nổi tiếng gốc Việt, giáo sư Nguyễn Quang Riệu, Giám đốc nghiên cứu của Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia Pháp, làm việc tại Đài Thiên văn Paris, người được giải thưởng của Viện Hàn lâm khoa học Pháp về các công trình nghiên cứu thiên văn học và đã có thâm niên ngót 50 năm trong lĩnh vực khoa học này. Cuốn sách còn kèm theo những giai thoại và hồi ký sinh động của tác giả trong hành trình nghiên cứu thiên văn học và những chuyến đi dã ngoại đầy lý thú, chẳng hạn như câu chuyện “Những nhà thiên văn kiêm hiệp sĩ nếm rượu vang”, “Thiên nga ngắc ngoải hay phượng hoàng tái sinh?”, “Những nhà vật lý lĩnh giải Nobel”, “Bầu trời Nam Bán cầu”, “Tàn dư của những vụ nổ sao khủng khiếp trong Vũ trụ", "Nghe lỏm tín hiệu vô tuyến của những nền văn minh trong dải Ngân hà”…". (Giáo sư Nguyễn Văn Đạo - Nguyên Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội, Chủ tịch Hội Liên lạc với người Việt Nam ở nước ngoài).

MỤC LỤC

Lời cảm ơn

Lời giới thiệu

Lời mở đầu

Thiên văn học, một môn khoa học cổ truyền và đa ngành

Bốn thế hệ trị vì thiên văn học

Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia CNRS

Những ngôi sao nhân tạo

Đồng hồ nguyên tử và những hệ định vị bằng vệ tinh

Plasma và năng lượng hạt nhân

Cuộc chạy đua nhằm thực hiện phản ứng nhiệt hạch

Sự phát hiện bất ngờ những bức xạ vô tuyến trong Vũ trụ

Ước mơ với tới Cung trăng

Ngân hà, một phòng thí nghiệm phong phú

Bức xạ maser kỳ diệu trong Vũ trụ

Những nhà thiên văn kiêm hiệp sĩ nếm rượu vang

Thiên nga ngắc ngoải hay phượng hoàng tái sinh

Một cuộc chạy nước rút để đo đạc khoảng cách của vụ nổ Cygnus X-3

Những ngọn hải đăng trong Vũ trụ

Phòng thí nghiệm thử nghiệm thuyết tương đối

Ánh sáng bị lão hóa?

Những năm nghiên cứu tại Viện Max-Planck

Những nhà vật lý lĩnh giải Nobel

Những cuộc gặp gỡ tại Thụy Điển

Công tác thiên văn

Bầu trời Nam Bán cầu

Quan sát tại Đài thiên văn vô tuyến Mỹ

Thiên văn vô tuyến và vũ khí hạt nhân

Tàn dư của những vụ nổ sao khủng khiếp

Những ngọn đèn pha trong Vũ trụ

Sự phát hiện những phân tử phức tạp đầu tiên trong Ngân hà

Nghiên cứu tại Đại học Berkeley

Công tác tại Nhật Bản

Đài Thiên văn Vô tuyến milimet Pháp - Đức

Một kỷ nguyên mới của kính thiên văn

Vệ tinh nhân tạo lạnh nhất trong Vũ trụ

Săn tìm phân tử có liên quan đến sự sống

Nghe lỏm tín hiệu vô tuyến của những nền văn minh trong dải Ngân hà

Thám hiểm Hệ Mặt trời bằng những trạm tự động

Khoa học viễn tưởng

Lang thang đi tìm những thế giới khác

Những hành tinh ở bên ngoài Hệ Mặt trời

Hành tinh hay thiên thạch?

Nguy cơ thiên thạch

Phi thuyền bắn phá sao chổi

Vũ trụ quan hiện đại

Vũ trụ sơ sinh

Vũ trụ nguyên thủy bỗng phồng lên gấp bội

Đa phần Vũ trụ là phi vật chất và vật chất vô hình

Những nghịch lý và kỳ quan trong Vũ trụ

Nền văn hóa khoa học phương Đông

Thiên văn học tại Việt Nam

Vấn đề năng lượng

Môi trường Trái đất

Khí hậu bị đảo lộn?

Những khó khăn trong công việc dự báo khí hậu

Những biện pháp giảm sự gia tăng nhiệt độ toàn cầu

Phổ biến thiên văn học

Đạo lý trong khoa học

Tôn giáo và khoa học

Triển vọng

Chú giải thuật ngữ

Thư mục sơ lược để tìm hiểu thêm

BÁO TUỔI TRẺ GIỚI THIỆU:

http://www3.tuoitre.com.vn/Tusach/ArticleView.aspx?ArticleID=266051&ComponentID=172